Thema: Taal
vr 6 apr 2007
Marinemensen
De groep Britse mariniers die de afgelopen week in Iran was vastgehouden is weer vrijgelaten. Ik zet een vraagteken bij de berichtgeving.
Waarom worden deze mensen steeds marinemensen genoemd? Zijn het geen mariniers? Of matrozen? Of desnoods militairen met zeebenen? Is het omdat een van hen een vrouw is? Noemen we advocaten vanaf nu rechtspraakmensen? Programmeurs programmeertaalmensen? Vakkenvullers en caissières winkelmensen? Als ik 'marinemensen' google, dan vind ik 725.000 resultaten tegenover ruim 1,6 miljoen keren 'mariniers'. Gelukkig is dat laatste woord dus nog wel gangbaarder. Mensen, pakt er in een redactie ooit nog iemand, bijvoorbeeld een redactiemens, een woordenboek? En zullen we afspreken dat we dit soort begrippen vanaf nu niet meer klakkeloos van elkaar overschrijven?
vr 24 mrt 2006
Ook afschaffen?
Sinds deze week mag een negerzoen niet meer zo genoemd worden. Het zou discriminerend zijn en doen denken aan het koloniale verleden van Nederland. Deze lekkernij heet voortaan 'Buys Zoenen'. Toch een stuk minder smakelijk, moet ik zeggen. En wordt de wereld er ook maar een fractie beter van?
De volgende benamingen gaan binnenkort ook op de schop:
- De negerhut van oom Tom
- Negro-spirituals
- Moorkoppen
- Indianenverhalen
- Jodenkoeken
- Blanke vla
di 7 feb 2006
Het lijdend voorwerp activeert
De winkel opent op zaterdag 20 maart.
Het percentage vrouwelijke raadsleden verdubbelt.
De leerling spijkert bij in de klas.
Ik kom dit soort zinnen de laatste tijd steeds meer tegen. Het zijn voorbeelden van lijdende voorwerpen die het heft in eigen handen nemen. Ze worden niet meer geopend, verdubbeld of bijgespijkerd, nee, dat is te passief, te lijdend. Worden is een vies woord ge- ehhh.. worden. Hoe komt dat nu? Wat is er mis met 'De winkel wordt geopend'? Je opent iets, je verdubbelt iets en je spijkert iemand bij, toch?
vr 25 nov 2005
De volgorde van dingen
Zout en peper
Piet en Sint
Nieuw en oud
Alleman en jan
Van Es en Jacobse
Bie en Koot
Snap en Snip
Freek en Bram
Muis en kat
Waarden en normen.
vr 12 aug 2005
Spin in de regen

Vlak voordat een enorme stortbui losbarstte, bracht deze spin nog wat wijzigingen aan in het spinnenweb voor mijn raam. Terwijl ik dit schrijf, twijfel ik over die tussen-n in spinnenweb. Toch maar even gezocht op de website van Onze Taal: het is inderdaad spinnenweb, tegenover spinnewiel. Wat zou het toch gemakkelijk zijn als die ene spelregel terug zou keren: iets dat duidelijk van 1 persoon of dier afkomstig is, schrijf je zonder tussen-n: kippevel, hondehok, spinneweb, paardestaart, krabbeschaar.